سه شنبه, ۲۰ آذر ۱۳۹۷

مشکل کشاورزی کشور مغز افزاری یا فیزیک منابع!

ایجاد پارک فناوری ویژه کشاورزی و بیوتکنولوژی برای گسترش استارت آپ ها

 

 

نوروزی

 

آنچه از نظر شما میگذرد یکی از سخنرانی های منتشرنشده دکتر نوروزی مدیرعامل شرکت سرمایه گذاری کشاورزی سازمان اقتصادی کوثر و رئیس پیشین سازمان دامپزشکی کشور در دولت نهم است که بر نکات مهم و حائز اهمیتی در عرصه کسب و کارهای نوین (آنچه که استارت آپ startup نامیده می شود) تاکید دارد.

نکته مهم در این سخنرانی تحلیل ایشان از مشکلات کشاورزی کشورمان در این عرصه و نوید ایجاد «پارک فناوری ویژه کشاورزی و بیو تکنولوژی» برای گسترش کسب و کارهای نوین یا همان استارت آپ هاست، توجه شما را به آن جلب می کنیم.

نوآوریهای فن آورانه مزیت اصلی رقابت شرکت های پیشرو در جهان

دکتر نوروزی مدیرعامل شرکت سرمایه گذاری کوثر در ابتدای سخنان خود به نوآوری به عنوان یک مزیت رقابتی تاکید می کند و یادآور می شود، امروز نوآوری مزیت رقابتی اصلی شرکتهای پیشرو در دنیا به حساب می آید.

اما از طرف دیگر ورود به دنیای رقابت بین المللی و موفقیت کسب و کارها بدون توجه به روندهای فناورانه و انعطاف پذیری در مقابل آنها را تقریبا" امری غیرممکن کرده است.

سرعت رشد و پیشرفت فناوری های نوین در حدی زیادشده است که در طی تنها چندسال سبک های زندگی و کاری افراد را به طور کامل دچار تحول می کند.

کشورها و سازمان ها را در عرصه فناوری نوین می توان به سه دسته پیشگامان، دنبال کنندگان و مصرف کنندگان تقسیم کرد.

وی در توضیح بیشتر این مفاهیم گفت:پیشگامان دسته ای هستند که با بررسی روندهای فناورانه ی سایر حوزه ها روند آینده حوزه خود را تعیین می کنند و برای دستیابی به آن تلاش می کنند.

پارادایم نوین و کلیدی جهان، حرکت به سوی فناوری های نرم افزاری

حال یکی از پارادایم های کلیدی حوزه ی فناوری، تغییر تمرکز شرکتهای پیشرو از فناوری سخت افزاری به فناوری های نرم افزاری و همچنین از تولیدی به سمت خدماتی و ارائه راهکارهای مدیریتی است. دکتر نوروزی یادآور شد: در نوزدهمین پیمایش جهانی مدیران اجرائی که از سوی شرکتPWC انجام شد، از مدیران اجرایی شرکتهای مختلف در سرتاسر جهان این پرسش به عمل آمد که چه عملی بیشترین شکل دهی و تاثیر را طی 5 سال آینده بر انتظارات دینفعان در مورد کار در صنعت آنها خواهد داشت که بیش از 77 درصد مدیران اجرایی شرکت ها پیشرفت فناورانه را به عنوان تاثیرگذارترین عامل انتخاب کردند.

شکستن انحصار سنتی غرب در فناوری های نوین

یکی از تحولات مهم جهان در حوزه فناوری که امروزه بسیاری از کارشناسان اقتصادی نیز به آن تاکید دارند، از بین رفتن انحصار سنتی فناوری در کشورهای توسعه یافته ی غربی است و بسیاری از اقتصاددان ها انتقال قدرت اقتصادی از غرب به شرق را یکی از مهم ترین تحولات دهه های پیش رو می دانند که در پی آن جریانی از شرکت های نوپا، ایده ها، کارآفرینان و سرمایه از سمت بازارهای توسعه یافته به بازارهای در حال توسعه سرازیر خواهدشد.

تامین مالی شرکتهای نوبنیان، نوپا یک ضرورت

دکتر نوروزی در بحث تحلیلی خود می گوید: با توجه به رویکرد نوین جهان به سوی فناوری های نوین و از بین رفتن احاطه و سلطه غرب در این عرصه و انتقال تدریجی پایه های اصلی فناوری از غرب به شرق، موضوع حمایت مالی از فارغ التحصیلان جوان و خوش فکر در قالب شرکتهای دانش بنیان و تامین مالی آنان هزینه نیست، سرمایه گذاری است که در کمترین زمان ممکن این سرمایه گذاری باز می گردد، ایشان گفت: اغلب کارآفرینان شرکتهای دانش بنیان، فارغ التحصیلان جوان و خوش فکری هستند که فاقد تجربه مدیریتی کافی، منابع مالی مناسب ، بازار و مشتری مستعد هستند که بسیاری از تلاش ها برای راه اندازی کسب و کار جدید، به دلیل ضعف در این سه عامل، با شکست مواجه می شود.

حال سرمایه گذارانی که با تقبل مخاطرات قابل محاسبه و یا غیرقابل محاسبه ، فعالانه با کارآفرینان مواجه شده و با هدف کسب سود، نقاط ضعف آنان را پوشش می دهند، سرمایه گذارانی خطرپذیر نام گرفته اند. یکی از روش های مطلوب حمایت از کارآفرینان و صاحبان ایده ، مشارکت در تجاری سازی طرح با صاحبان طرح بوده که ضمن حفظ مالکیت فکری طرح، صاحبان طرح نیز در موفقیت یا شکست آن شریک می گردند. این سرمایه گذاران به طور فعالانه در امور شرکت دخیل می شوند و عمدتا" یک کرسی هیئت مدیره را در اختیار دارند. بدینصورت، موفقیت دو طرف به هم گره می خورد.

سیر تکوین و تکامل شرکت های دانش بنیان در ایران

دکتر نوروزی با ارائه تحلیل از وضعیت جهانی شرکت های دانش بنیان به استناد گزارش مراجع بین المللی همچون  pitch book, crunch base و اشاره به انعقاد 21 هزار قرارداد با حجم مالی 176 میلیارد دلار و تاکید بر این موضوع که در دوسال اخیر (2016-2018 ) سرمایه گذاران خطرپذیر استارت آپ های آسیایی بیش از اروپایی ها سرمایه گذاری کرده اند.

در مورد وضعیت کشورمان گفت: در ایران توجه جدی به صنعت سرمایه گذاری خطرپذیر از اواسط دهه 80 آغاز شده و نهادهای دولتی و خصوصی به مقوله سرمایه گذاری در شرکتهای دانش بنیان توجه ویژه ای داشته اند. در آیین نامه اجرایی ماده 100 قانون برنامه سوم توسعه (سال 1397) که در سال 1381 به تصویب مجلس رسید، ایجاد صندوق های پژوهش و فناوری که هدف اصلی آنها سرمایه گذاری در شرکت های دانش بنیان هستند مورد تاکید قرارگرفته و سازوکار آن تعیین شد.

در برنامه چهارم نیز در بند «ه» ماده 48 چنین رویکردی تداوم داشت اما در برنامه پنجم ، پیشنهاد ایجاد صندوق عمومی و غیردولتی به جای تنفیذ صندوق های قبلی مطرح شد و قانون «حمایت از شرکتها و موسسات دانش بنیان و تجاری سازی نوآوری و اختراعات» به تصویب رسید.

انجمن صندوق سرمایه گذاری های خطرپذیر

ایشان یادآور شد: هم اکنون اغلب صندوق ها و موسسات سرمایه گذاری خطرپذیر یادشده عضو «انجمن صنفی کارفرمایی صندوق ها و نهادهای سرمایه گذاری خطرپذیر کشور» هستند که در دی ماه 1391 تشکیل و ثبت شد. فعالیت بعضی صندوق ها به یک حوزه مشخص محدود می شود و بعضی دیگر خود را به یک یا چند صنعت مشخص محدود نمی کنند. بعضی از نهادها مشارکت محور عمل می کنند، بعضی دیگر تسهیلات محور و گروه آخر ضمانت محور، اما اغلب نهادها به تسهیلات محوری گرایش دارند.

نقش دولت ها در توسعه فرآیند سرمایه گذاری خطرپذیر در شرکت های دانش بنیان

دکتر نوروزی مدیرعامل شرکت سرمایه گذاری کشاورزی سازمان اقتصادی کوثر یادآور شد: باید به نقش مهم دولت ها در توسعه این فرآیندها توجه داشت. نقش های عمده آنها در ترویج سرمایه گذاری خطرپذیر را می توان در سه قالب سرمایه گذاری ، وضع مشوق ها، معافیتهای مالیاتی و همچنین تسهیلگری زیرساختی و نهادی دانست.

از مثالهای جالب توجه حمایتی می توان به پوشش ریسک سرمایه گذاران خطرپذیر اشاره کرد. در برخی کشورها ، دولت اولین ضرری که زیر 5 درصد بازده مورد انتظار باشد را پوشش می دهد. همچنین در حوزه های سرمایه گذاری خطرپذیر 40 درصد مبلغی که توسط سرمایه گذار خصوصی سرمایه گذاری شده را دولت به عهده می گیرد. بنابراین هم سرمایه گذار خصوصی و هم مدیر سهمشان را از ریسک نامطلوب تحمل می کنند.

مشکل کشاورزی ایران فیزیک منابع نیست ، مغزافزاری است

دکتر نوروزی با طرح کلیات کسب و کارهای نو وجایگاه آنها در عرصه سرمایه گذاری و در بازرگانی جهانی به موضوع جایگاه این پدیده نو اقتصادی در کشور ما اشاره کرد و گفت: مشکل کشاورزی ایران فیزیک منابع نیست ، مغزافزاری است. داروی این درد همین شرکتهای دانش بنیان با ایده های نوآورانه و استارت آپی در حوزه کشاورزی می باشد. مادر حوزه کشاورزی باید مشکل بهره وری را حل کنیم . در 40 سال اخیر اقدامات خوبی در زمینه مکانیزاسیون کشاورزی انجام شده است . لیکن برای به ثمر نشستن این اقدامات نیازمند مغزافراز قوی و خلاق در زمینه مدیریت و ارتقای بهره وری از منابع فیزیکی خود هستیم. این وظیفه بعهده فارغ التحصیلان و نخبگان جوان در بخش کشاورزی است.

دکتر نوروزی افزود: شرکت سرمایه گذاری کشاورزی کوثر در این عرصه با این شیوه بازار قطعی برای استارت آپهای موفق ایجاد و کمک می کند تا این شرکتهای نوپا از شبکه های ارتباطات بسیار باارزش این شرکت بهره مند شوند و مسیر رشد را بسیار سریع تر طی کرده و به بازارهای جدیدی دست یابند که اساسا برای استارت آپ های کوچک امکان پذیر و در دسترس نیستند.

به علاوه سرعت تصمیم گیری شرکت های سرمایه گذاری کشاورزی کوثربرای تامین مالی در مراحل مختلف نیز بیشتر از شرکتهای خطرپذیر عمومی است.

ایشان یادآور شد: سرمایه گذاران خطرپذیر عمومی، به دنبال دستاوردهای مالی هستند، اما شرکت سرمایه گذاری کشاورزی کوثر به عنوان یک سرمایه گذار خطرپذیر شرکتی در بخش کشاورزی، به دنبال دستیابی به نتایج عملیاتی برای مشکلات شان هستند که در نتیجه دستاوردهای مالی بیشتر را به دنبال خواهد داشت.

ایجاد پارک فناوری ویژه کشاورزی

دکتر نوروزی گفت: بنده با توجه به اینکه ضرورت حمایت از ایده های نوآورانه و پدیده های دانش بنیان را به تمام معنا درک می کنم و در این خصوص خود را متعهد می دانم دستور مطالعه در زمینه ایجاد پارک فناوری ویژه کشاورزی و بیوتکنولوژی را صادر کرده ام و انشالله در این زمینه شاهد اتفاقات مبارک و میمونی در مجموعه خواهیم بود.

شرکت های دانش بنیان با فناوری های جدید شرکتهای بزرگ را از گردونه رقابت خارج می کنند

دکتر نوروزی به موضوع سرمایه گذاری خطر پذیر شرکتی موسوم به CVC اشاره کرد و گفت :همه روزه فناوری های جدیدی توسعه می یابند و رقبای جدیدی ظهور میکنند که از توان بهتری برخوردار هستند و میتوانند به راحتی شرکتهای بزرگ را از گردونه رقابت خارج کنند، بنابراین شرکتها توجه ویژه ای به تحقیق و توسعه و استفاده از فناوری های روز دنیا داشته و دارند اما تحقیق و توسعه و انجام آن به صورت پایلوت و مطمئن بودن به نتایج آن ، بسیار گران تمام می شود، بخصوص آنکه این شرکت ها نمی توانند همه دستاوردها، فناوری ها و نوآوری های روز دنیا را به این شیوه در درون خود تجربه کنند.

مقاومت در مقابل تغییرات نوآورانه

دکتر نوروزی یادآور شد: نکته مهم دیگر، تمایل زیاد شرکت های بزرگ برای تغییر است. حتی اگر مدیران اصلی شرکت علاقه مند تغییرات نوآورانه باشند، معمولا در رده های میانی سازمان ، تغییرات به سختی اتفاق می افتد و افراد بصورت ذهنی نسبت به تغییر مقاومت نشان می دهند بنابراین از یکسو شرکتهای بزرگ به دنبال دستاوردهای نوآورانه هستند و از سوی دیگر، تمامی امکانات موردنیاز برای تست کردن همه فناوری های روز دنیا را در اختیار ندارند.

وضعیت جدید شرکتهای بزرگ در مقابل استارت آپ ها

مدیرعامل شرکتهای سرمایه گذاری کشاورزی کوثر در ادامه سخنان خود یادآور شد: جنبه دیگری را نیز در نظر بگیرید : استارت آپ ها و شرکتهاینوپایی که اتفاقا" در حوزه فناوری های مرتبط با استارت آپ شان متخصص هستند، تیم خوبی شکل داده اند، محصولشان را تهیه و تست کرده اند و اکنون نیازمند منابع مالی برای توسعه تولید آن هستند. به علاوه راه طولانی برای دستیابی به سهم بازار بزرگ پیش روی خود می بینند و وجود شرکت های بزرگی که در بازار رخنه کرده اند ، یکی از چالش های آنها در رشد است؛ زیرا اگرچه از نظر فنی ممکن است از این شرکت های بزرگ قوی تر باشند، اما توان اجرایی و هزینه کرد برای تولید و بازاریابی و توسعه آن را ندارند. حتی ممکن است مهم ترین بازار فروش محصول شان، همین شرکت های بزرگ باشد. پس راهکار چیست؟

حمایت شرکت های بزرگ از استارت آپ ها

دکتر نوروزی یادآور شد: راه دیگر تامین سرمایه شرکت های نوپا، این است که شرکت های بزرگ، اقدام به ایجاد سرمایه گذاری خطرپذیر شرکتی یا همان corporate venture capital برای سرمایه گذاری در استارت آپ هایی کنند که در حوزه فعالیت های شرکت باشد.

شرکت های بزرگ در دنیا اغلب این شیوه را به کار گرفته اند و حجم سرمایه گذاری های زیادی را وارد استارت آپ های نوآور حوزه خود کرده اند؛ از جمله شرکت های گوگل، اینتل، مایکروسافت، سامسونگ ، سیسکو و زیمنس . تا جایی که در سال 2016 ، 30 درصد کل سرمایه موردنیاز استارت آپ ها از طریق CVC ها تامین شده است. درکشور ما ، شرکت ها و هلدینگ های بزرگی در حال فعالیت هستند که هزینه های زیادی برای تحقیق و توسعه می کنندکه به دلایل مختلف، الزاما" همیشه دستاوردهای واقعی ملموسی برایشان نداشته است.

شراکت شرکت ها با استارت آپ ها بر مبنای بُرد-بُرد

در حالی که خبرگی ، ارتباطات و بازار خوبی که در اختیار دارند ، می تواند یک موقعیت برد-برد برای استارت آپ ها نیز باشد، به شرطی که قابلیت پذیرش ریسک، آموزش درست و انتقال تجربیات و نیازهاشان به این استارت آپ ها را در خود تقویت کنند. راه اندازی CVC در کنار ایجاد مراکز نوآوری اختصاصی، می تواند علاوه بر اینکه نواوری را وارد سازمان ها کند، کل اکوسیستم فعالیت آن شرکت را از طریق ایجاد نیازهای جدید، رقابت های جدید و محصولات جدید ، تحت الشعاع قرار دهد و منجر به رشد شودزیرا اگر اکوسیستم یک صنعت بزرگ شده باشد، شرکتهای آن صنعت نیز مجال توسعه پیدا خواهند کرد.

دکتر نوروزی در پایان به یکی از بیانات مقام معظم رهبری استناد و توجه حضار را به آن جلب نمود: « اگر پیشرفت علمی را ما دنبال کردیم ، آن وقت اقتصاد دانش پایه – که سرمایه گذاری اش اندک است اما فرآورده و محصولش بسیار زیاد است- در اختیار ما قرا خواهد داشت.»

تمامی حقوق مادی معنوی سایت محفوظ است .

طراحی سایت طراحی سایت طراحی سایت طراحی سایت